(บทความ) ความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับเหล็กปลอก

(บทความ) เสาเอ็น-ทับหลัง : เรื่องของงานก่อผนังที่หลายคนอาจยังไม่รู้
June 13, 2017
(บทความ) การทำปุ๋ยอินทรีย์ใช้เอง
October 15, 2018

ความรู้ทั่วไปเกี่ยวกับเหล็กปลอก

เหล็กปลอก

เหล็กปลอก หรือที่ช่างผู้รับเหมาก่อสร้างนิยมเรียกกันว่าเหล็กปลอกนั้น คือเหล็กเส้นกลม ที่ไม่ขนาดไม่น้อยกว่า 6 มิลลิเมตร โดยนำมาตัดเป็นรูปร่างเดียวกับพื้นที่หน้าตัดของเสาหรือคานที่จะใช้งานจริง เพื่อใช้ในการเสริมความแข็งแรงให้กับเสาหรือคานในโครงสร้างอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก โดยมีหน้าที่ต้านทานการแตกของคอนกรีตไม่ให้โครงสร้างต้องแตกเมื่อต้องรับแรงกดทับมากกว่าปกติ ซึ่งช่างจะเห็นว่าเสาหรือคานเกิดการโก่งตัวก่อนที่จะได้รับความเสียหายสูงสุด(จุดวิบัติ)… เมื่อดัดเหล็กปลอกได้ตามขนาดที่จะใช้งานจริงแล้ว ก็นำมาใส่ ติดตั้งล้อมรอบเหล็กที่ได้ยืนเสาหรือคานไว้(1) แล้วมัดติดกันด้วยลวดผูกเหล็ก โดยติดเป็นระยะๆ ตลอดเสาหรือคานทั้งเส้น ซึ่งระยะห่างของเหล็กปลอกแต่ละอันนั้น จะมากหรือน้อยเพียงใด ขึ้นอยู่กับวิศวกรเป็นผู้ออกแบบและคำนวณเอาไว้

 

 

 

เหล็กยืน

 

เหล็กที่ได้ยืนเสาหรือคานไว้(1) หรือที่เรียกกันว่าเหล็กยืน คือเหล็กที่เป็นเหล็กโครงสร้างที่อยู่ในเสาหรือคาน ของโครงสร้างอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก โดยมาตรฐานทั่วไปจะต้องเป็นเหล็กข้ออ้อยขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางอย่างน้อย 12 มิลลิเมตรเป็นต้นไป ยาวไปตลอดทั้งแนวความยาวของเสาหรือคานนั้นๆ โดยทั่วไปแล้วเหล็กข้ออ้อยนั้นจะมีความยาวอยู่ที่ 10 เมตร(เหล็กแบบพับ) แต่กรณีที่เป็นเหล็กตรงจะมีความยาวอยู่ที่ 6 เมตร แต่ถ้าเสาหรือคานนั้นๆมีความยาวมากกว่า 6-10 เมตร (ตามขนาดของเหล็ก) ก็ต้องใช้วิธีทาบต่อ แล้วเชื่อมต่อกัน

 

 

เหล็กปลอก แบ่งออกเป็น 2 ประเภท คือ เหล็กปลอกเดี่ยวและเหล็กปลอกเกลียว

โครงเหล็กเสา-คาน สำเร็จรูป

แสดงการใช้งานปลอกเดี่ยว

  1. เหล็กปลอกเดี่ยว คือเหล็กปลอกแบ่งเป็นชิ้นๆ มีลักษณะเป็นสี่เหลี่ยม ทำออกเป็นขนาดต่างๆตามแต่ขนาดที่ต้องการ เมื่อใช้งานต้องนำไปผูกกับเสาหรือคานที่ละชิ้นๆ โดยมีการกำหนดระยะห่างของปลอกแต่ละตัวตามที่วิศวกรได้ออกแบบมา เป็นที่นิยมของช่างผู้รับเหมา เพราะ ใช้งานง่าย มีความแข็งแรง แต่น้อยกว่าเหล็กปลอกเกลียว

 

 

 

ปลอกเกลียว

2. เหล็กปลอกเกลียว เป็นปลอกที่มีลักษณะเป็นเกลียวทั้งเส้น หน้าตาเหมือนม้วนสปริง มีความแข็งแรงมากเนื่องจากเหล็กเป็นเส้นม้วนเป็น

ลักษณะการทำงานของปลอกเกลียว ที่เป็นโครงสร้างเสา

เกลียวครอบเสาหรือคานได้ทั้งต้น การใช้งานอาจยุ่งยาก แต่มีความแข็งแรงมาก

 

 

ซึ่งเหล็กปลอกเกลียวนั้นสามารถรับน้ำหนักได้มากกว่าเหล็กปลอกเดี่ยว แต่เหล็กปลอกเดี่ยวก็สามารถใช้ทดแทนเหล็กปลอกเกลียวได้ ซึ่งการออกแบบโครงสร้างนั้นต้องให้วิศวกรผู้เชี่ยวชาญออกแบบให้ โดยการกำหนดขนาดเหล็ก รูปแบบ และระยะการติดตั้งเหล็กปลอกให้เหมาะสม ก็จะทำให้โครงสร้างของเสาและคานนั้นมีความแข็งแรงและได้สเปคตามมาตรฐานความปลอดภัย…

 

 

ปัจจุบัน ช่างผู้รับเหมาก่อสร้างนิยมการซื้อเหล็กปลอกที่ดัดมาให้สำเร็จรูป มากกว่าที่จะต้องไปดัดเอง เพราะ

  1. ได้ชิ้นงานที่ได้มาตรฐาน เพราะ ผลิตในโรงงาน มีเครื่องไม้เครื่องมือที่ทันสมัย ได้มาตรฐาน และมีการควบคุมดูแลเป็นอย่างดี ผู้ควบคุมงานสามารถดูแลการทำงานแต่ละแผนกได้อย่างทั่วถึง และสามารถแก้ไขปัญหาได้ทันท่วงทีเมื่อตรวจสอบพบงานที่ไม่ผ่านมาตรฐาน
  2. ดำเนินงานก่อสร้างได้อย่างรวดเร็ว เพราะ เป็นชิ้นงานสำเร็จรูป ไม่ต้องเสียเวลามาตัดเหล็กและดัดเหล็กเอง ทำให้ประหยัดค่าใช้จ่ายด้านแรงงาน
  3. ไม่มีเศษเหล็กเหลือทิ้ง ในส่วนนี้ก็จะช่วยในเรื่องของความประหยัดค่าใช้จ่ายไปกับเหล็กที่เหลือทิ้ง และเมื่อไม่มีเศษเหล็กมาก ไซต์งานก็สะอาด ไม่มีขยะมากจนเกินไป ก็ช่วยในเรื่องของการทำงานที่สะดวกและปลอดภัยได้อีกด้วย
  4. มีราคาที่ถูกกว่าซื้อเหล็กไปดัดเอง เพราะ โรงงานซื้อเหล็กเป็นจำนวนมากไปใช้กับการผลิต ทำให้ได้ต้นทุนที่ถูกลงไปอีก

จากข้อดีที่ได้กล่าวไปข้างต้นนั้น จะเห็นได้ว่า ชิ้นงานสำเร็จรูปที่ผลิตจากโรงงานนั้นมีสเปคที่ได้มาตรฐานและยังช่วยประหยัดค่าใช้จ่ายต่างๆได้มากขึ้นไปอีกด้วย เรียกได้ว่า ประหยัดทั้งเวลาและเงินทุน แถมยังได้งานที่ผ่านมาตรฐานอีกด้วย ด้วยเหตุนี้ ในปัจจุบัน ช่างผู้รับเหมาและเจ้าของโครงการก่อสร้างต่างๆ จึงเปิดใจและยอมรับการใช้สินค้าวัสดุก่อสร้างที่ผลิตเป็นชิ้นงานสำเร็จรูปจากโรงงาน มากกว่าจะมาเสียเวลาผลิตเองที่ไซต์งานก่อสร้างกันมากขึ้น

 

วิศวกรรมสถานแห่งประเทศไทย ได้มข้อกำหนดเกี่ยวกับมาตรฐานเหล็กปลอกเสา – คาน ไว้ดังนี้

  • เหล็กปลอกเดี่ยว เหล็กแกนเสาทุกเส้น ต้องมีเหล็กปลอก ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางไม่เล็กกว่า 6มม. พันโดยรอบ โดยมีระยะเรียงของเหล็กปลอก (S) ไม่ห่างกว่า
    ก.16 เท่า ของเส้นผ่านศูนย์กลางของเหล็กแกนเสา หรือ
    ข. 48 เท่า ของเส้นผ่านศูนย์กลางของเหล็กปลอก หรือ
    ค. มิติที่เล็กที่สุดของเสานั้น
    ง. ไม่เกิน 30 ซม.
    และต้องจัดให้มุมของเหล็กปลอกยึดเหล็กแกนเสาตามมุมทุกมุม
  • เหล็กปลอกเกลียว ต้องมีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางไม่เล็กกว่า 6มม. พันต่อเนื่องสม่ำเสมอ ระยะเรียงศูนย์กลางถึงศูนย์กลางของเหล็กปลอกเกลียว (S) ต้องไม่เกิน
    ก. 1/6 ของเส้นผ่านศูนย์กลางของแกนคอนกรีต หรือ ข. ไม่ห่างกว่า 7 ซม. หรือ
    ค.  ไม่แคบกว่า 3 ซม. หรือ
    ง.  ไม่แคบกว่า 1 1/2 เท่า (เท่าครึ่ง) ของขนาดมวลรวมหยาบที่ใช้
  • การใส่เหล็กปลอกเกลียว ต้องพันตลอดตั้งแต่ระดับพื้นหรือส่วนบนสุดของฐานรากขึ้นไป ถึงระดับเหล็กเสริมเส้นล่างสุดของชั้นเหนือกว่า เช่น ในแผ่นพื้นในแป้นหัวเสา หรือในคาน ในเสาที่มีหัวเสา ต้องพันเหล็กปลอกเกลียวขึ้นไปจรดถึงระดับที่หัวเสาขยายเส้นผ่านศูนย์กลาง หรือความกว้างโตเป็นสองเท่าของขนาดเสา
  • สำหรับเหล็กปลอกเกลียว หรือเหล็กปลอกเดี่ยว ต้องมีความหนาของคอนกรีตห่อหุ้ม ซึ่งหล่อเป็นเนื้อเดียวกันไม่น้อยกว่า 3 ซม. หรือ 1.5 เท่า ของขนาดมวลใหญ่สุด
  • ในปลอกเสาเดี่ยว ปริมาณของเหล็กที่ทาบกัน ต้องมีอัตราส่วนหน้าตัดของเหล็กต่อคอนกรีตไม่เกิน 0.04 ในความยาว 1 เมตรของเสา ไม่ว่าจะเป็นช่วงใด

.

คลิกเพื่อไปหน้า สินค้าประเภทเหล็ก

 

ขอขอบคุณภาพประกอบและข้อมูลจากเวปไซต์ต่างๆ ที่ทางเราขอนำมารวบรวม กลั่นกรอง และใช้ประกอบการนำเสนอด้วยนะครับ…

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *